Zihinsel Yetersizliği Olan Bireylerin Destek Eğitim Programı, Millî Eğitim Bakanlığına bağlı olarak faaliyet gösteren özel özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde destek eğitime devam eden zihinsel yetersizliği olan bireylerin, verilen özel eğitim hizmetlerinden etkili ve en üst düzeyde yararlanmalarını sağlamayı amaçlamaktadır. Program, ülkemizde zihinsel yetersizliği (ağır, orta, hafif düzeyde) olan bireylerin gelişim alanlarına ait özellikler göz önünde bulundurularak hazırlanmıştır. Ayrıca kavramsal, sosyal ve pratik uyum becerilerinde eksiklikleri ya da sınırlılıkları olan, bu özellikleri 18 yaşından önceki gelişim döneminde ortaya çıkan ve özel eğitim ile destek eğitim hizmetlerine ihtiyaç duyan zihinsel yetersizliği olan her yaştaki bireylerin özellikleri dikkate alınarak oluşturulmuştur.
PROGRAMIN GENEL AMAÇLARI
Bu program ile bireylerin;
• Bağımsız yaşam becerileri kazanmaları,
• Öz bakım ve günlük yaşam becerilerini kazanmaları,
• Psikomotor becerilerini geliştirmeleri,
• Dil ve konuşma becerilerini geliştirmeleri,
• Sözlü ve yazılı anlatım becerilerini geliştirmeleri,
• Sosyal ve toplumsal uyum becerilerini geliştirmeleri,
• Bilişsel hazırlık becerilerini geliştirmeleri, beklenmektedir.
MODÜLLER
Program “Öz Bakım Becerileri, Günlük Yaşam Becerileri, Dil Konuşma ve Alternatif İletişim Becerileri, Bilişsel Hazırlık Becerileri, Psikomotor Beceriler, Toplumsal Yaşam Becerileri, Türkçe, Matematik ve Sosyal Hayat” olmak üzere dokuz modülden oluşmaktadır.
ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ
Programın amacına uygun olarak yürütülebilmesi için öğrenme ve öğretme sürecinin etkili olarak kullanılması gerekmektedir. Bu nedenle aşağıdaki hususlara dikkat edilmelidir:
• Öğrenme ve öğretme süreci planlanırken bireyin performans düzeyi, özellikleri ile öğrenme şekilleri dikkate alınmalıdır.
• Destek eğitim için kullanılan sürenin sonunda belirlenen hedefe ulaşılabilmesi için zaman kullanımı en doğru şekilde planlanmalıdır.
• Öğrenme ve öğretme sürecinde uygun strateji, yöntem, araç gereç ve materyaller seçilmelidir.
• Programda yer alan etkinliklerin, somuttan soyuta, kolaydan zora doğru aşamalı olarak hazırlanmasına ve uygulanmasına dikkat edilmelidir.
• Çalışmalarda kullanılan dilin ve uygulanan etkinliklerin bireyin yaşına ve özelliklerine uygun olmasına özen gösterilmelidir.
• Günlük yaşamda bireylerin etkili iletişim kurabilmeleri ve iletişim stratejilerini kullanabilmeleri için uygun ortamlar hazırlanmalı ve etkinlikler çeşitlendirilmelidir.
Zihinsel Engelli Bireyler Destek Eğitimi Programında Bireysel Yaklaşım
Destek eğitim programı; zihinsel yetersizliği olan bireyin iletişim, kavram gelişimi, akademik öğrenme, öz bakım ve toplumsal yaşama katılım becerilerini bütüncül biçimde ele alır. Hedefler bireyin mevcut performansından başlanarak küçük, anlaşılır ve ölçülebilir basamaklara ayrılır.
Çalışma Sürecinde Neler Önemlidir?
- Başlangıç değerlendirmesiyle güçlü yönlerin ve öncelikli gereksinimlerin belirlenmesi
- İletişim, öz bakım, günlük yaşam ve sosyal uyum becerilerine öncelik verilmesi
- Öğrenilen becerilerin farklı ortam ve kişilerle kullanılabilmesi için genelleme çalışmaları yapılması
- Ulaşılabilir hedeflerin düzenli aralıklarla izlenmesi ve planın gerektiğinde güncellenmesi
Aile İş Birliği ve Gelişim Takibi
Aileden ve eğitim ortamından gelen gözlemler uzman değerlendirmeleriyle birlikte ele alınır. Kazanımların günlük yaşama aktarılması için uygulanabilir öneriler paylaşılır. Her bireyin gereksinimi farklı olduğundan programın kapsamı ve sıklığı ilk görüşme ve değerlendirme sonrasında belirlenir.
